مفهوم «فضای منفی» در عکاسی
دوشنبه 30 اردیبهشت 1398
محبوبه اردکانی زاده
فضای منفی به فضاهای روشن و سفیدی برمیگردد که بصورت مفهومی در هنرهای طراحی، معماری و مجسمه سازی در طول سالیان سال استفاده شده است و الان به همان اندازه در عکاسی نیز کاربرد دارد و میتواند یک عکس معمولی را به یک تصویر جذاب تبدیل کند.
متاسفانه گاه این مفهوم به اشتباه بین افراد تفسیر میشود. اما کمی تمرین به شما این امکان را میدهد که به عکس هایتان با یک دید جدید نگاه کرده و از ترکیب بندی بهتری استفاده کنید تا نتایج خوبی را رقم بزنید.
فضای منفی چیست؟
فضای منفی، فضایی است که سوژه اصلی موجود در تصویر را احاطه کرده است که در آن سوژه اصلی، خود به عنوان فضای مثبت شناخته میشود. این تعریف کمی انتزاعی به نظر میرسد.
به مثال زیر نگاه کنید. خطوط انتقال برق در این عکس فضای مثبت وآسمان فضای منفی به حساب میآید.

فضای منفی، سوژه اصلی موجود در عکس را تعریف کرده و چشم را به سمت آن هدایت میکند. این فضا به چشمها امکان استراحت در فضایی از تصویر را فراهم کرده و از شلوغ و به هم ریخته دیده شدن عکستان جلوگیری میکند. همه اینها باعث می شود ترکیب بندی بهتری داشته باشید.

فضای منفی اگر به درستی استفاده شود معمولا یک توازن نرمال در کنار فضای مثبت در صحنه ایجاد میکند. برقراری توازن صحیح در عکس، کار آسانی نیست، اما با تمرین و ممارست میتوان به آن دست یافت.
چگونه از فضای منفی در عکسها استفاده کنیم؟
مغز انسان پر است از حالاتی که قبلا از یک سوژه در ذهن دارد. شکل، اندازه، رنگ، بافت و … متاسفانه داشتن این ذهنیت قبلی از دید تازه نسبت به سوژه جلوگیری میکند و باعث میشود عکسها در ذهن خودمان خوب جلوه کنند اما در واقعیت برعکس دیده شوند.
راهکار غلبه بر این مشکلات این است که همه سوژههای داخل منظره را نادیده بگیریم و به جای آن بر روی فاصلههای بین و اطرافشان تمرکز کنیم. این امر شما را وادار میکند تا به ترکیب بندی بیشتر توجه کنید و شکل و اندازهها را با دقت بیشتری ببینید.

فوکوس روی فضای بین سوژهها باعث ایجاد توازن موثرتری میشود.
زمان کادر بندی، قبل از آنکه فضاهای مثبت و منفی در شات توازن بیشتری نسبت به دیگری پیدا کنند، ترکیببندی را تنظیم کنید. با مقدار فضای خالی که در کادر دارید خلاقانه رفتار کنید و این فکر را نکنید که در هر اینچ از کادر باید یک صحنه خیلی جالبی قرار گرفته باشد.
یک کار جالب و مفید استفاده از فتوشاپ و لایتروم و برش تصاویر در حالات مختلف است که میتواند در پیدا کردن بهترین حالت که تاثیر بیشتری روی بیننده داشته باشد، کمک کند. این کار یک راه موثر برای یادگرفتن نحوه استفاده فضای منفی است و جالب است که یک تغبیر کوچک در ترکیببندی میتواند تاثیر بسزایی در عکس نهایی داشته باشد.
برای حرفه ای شدن در استفاده از فضای منفی، باید مدام تمرین کنید. معمولا انقدر روی سوژه اصلی تمرکز میکنیم که گاهی عجیب به نظر میرسد اگر جایگاه اصلی خود در تصویر را از دست بدهد و به کناری فرستاده شود. هرچند تمرین زیاد باعث میشود بدانید که کدام عنصر موجود در صحنه مهمتر از بقیه است و از ترکیب بندی قویتری برخوردار است.
منبع: 1001boom.com